“Datganiad yr Hydref yn colli cyfle i helpu cymunedau”

Dydd Iau, 17 Tachwedd 2022

Mae CLlLC wedi rhybuddio y bydd gwasanaethau cyngor yn wynebu’r cyfnod anoddaf yn eu hanes wrth i Ddatganiad yr Hydref y Canghellor heddiw fethu mynd i’r afael â diffygion cyllidebol enfawr.

Dywedodd y Cynghorydd Andrew Morgan OBE (Rhondda Cynon Taf), Arweinydd CLlLC:

“Tra byddwn ni’n cymryd amser i ddadansoddi’r manylion, mae Datganiad yr Hydref heddiw yn colli cyfle i helpu ein cymunedau pan mae nhw fwyaf ei angen. Tra fod posib y bydd cynnydd cymedrol mewn cyllid i ysgolion a gofal cymdeithasol, ni fydd yn pontio’r bwlch cyllidebol cyfredol nac yn y dyfodol. Roedd gan lywodraeth y DU gyfle i fuddsoddi mewn gwasanaethau cyhoeddus, ond mae wedi dewis i beidio gwneud hynny.

“Bydd toriadau o 2025 i 2026 yn ddinistriol i’n cymunedau, heb son am y toriadau yn y blynyddoedd tu hwnt i hynny. Bydd yr effaith hefyd yn ddinistriol i Lywodraeth Cymru.

“Mae cynghorau dal yn wynebu gagendor cyllidebol enfawr o £802m dros y ddwy flynedd nesaf o ganlyniad i chwyddiant, biliau ynni  a chyflog sy’n parhau i fod heb eu datrys. Golyga hyn y bydd yn rhaid i gynghorau wneud penderfyniadau amhosib fydd ag effaith pellgyrhaeddol ar ddarparu gwasanaethau.

“Rydyn ni’n croesawu’r cyllid ychwanegol i’n gwasanaethau mwy, ond dyw dal ddim yn agos i hyd yn oed cychwyn llenwi’r bylchau cyllidebol sy’n dal i ledu.

“Mae llywodraeth y DU yn gywir i fod wedi ymrwymo i uwchraddio budd-daliadau. Ond heb fynd i’r afael â’r bylchau cyllidebol aruthrol mewn gwasanaethau hanfodol sy’n cael eu dibynnu arnynt gan cyn gymaint yn ein cymunedau, mae hyn yn rhoi gydag un llaw a chymryd gyda’r llall.

“Mae gwasanaethau fel ysgolion, gofal cymdeithasol a chanolfannau hamdden yn wynebu costau ynni sy’n treblu, gan ychwanegu £200m at y pwysau anferthol. Rhaid cael eglurder ar fyrder ynglyn â sut fydd y Cynllun Rhyddhad ar Filiau Ynni yn gweithio ar ôl mis Mawrth mewn lleoliadau annomestig megis ysgolion.

“Mae llywodraeth y DU wedi cydnabod bod gan yr economi hewl hegr i’w theithio. Ond yn lle osgoi trychineb, mae’r Datganiad yn gyrru’n syth am y perygl. Dim ond cyllido ein gwasanaethau lleol yn ddigonol a fydd yn cefnogi trigolion yn ystod y cyfnod eithriadol yma o argyfwng.”

DIWEDD –

  About

Mae Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru (WLGA) yn cynrychioli buddiannau byd llywodraeth leol ac yn hyrwyddo democratiaeth leol yng Nghymru.

  Cysylltwch â ni

Ffôn : 07553 655939
E-bost : enquiries@wlga.gov.uk
Oriau busnes : Llun - Iau 8:30 - 5:00, Gwen - 08:30 - 16:30